Co skłania człowieka do poświęceń?
Co skłania człowieka do poświęceń? Omów zagadnienie na podstawie Dżumy Alberta Camusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Najczęściej wybierane · matura 2027 i 2028
Komplet: wszystkie 76 pytań jawnych w jednym PDF
Do każdego pytania karta-ściąga i wypowiedź wzorcowa, plus plan powtórek. Od autorów Nie każ mu liczyć!
54,60 zł 39,90 zł −27%
Osobno 4 pakiety epok kosztują 54,60 zł — w komplecie oszczędzasz 14,70 zł.
Zdajesz w 2029 r. lub później? Komplet 2029–2031 (78 pytań) — 39,90 zł
Plan wypowiedzi w 4 krokach
Na to zadanie masz około 5 minut mówienia. Resztę czasu zostaw na zadanie niejawne.
-
0:30
Krok I: Teza
W „Dżumie” do poświęceń skłaniają ludzi różne motywy: poczucie obowiązku, sumienie i wstyd przed szczęściem w pojedynkę.
Teza z wyliczeniem motywów i zapowiedzią trzech bohaterów: Rieux, Tarrou, Rambert.
Powiedz: Camus pokazuje, że do poświęceń nie potrzeba heroizmu — wystarczy uczciwość wobec innych ludzi.
-
2:00
Krok II: Argument 1 · lektura obowiązkowa
Rieux i Tarrou.
Doktor Rieux leczy chorych do wyczerpania, a pytany o motywy mówi, że to po prostu jego zawód i uczciwość. Tarrou zakłada ochotnicze oddziały sanitarne, bo nie chce być wspólnikiem żadnej zarazy, a w rozmowie z Rieux wyznaje, że chciałby być „świętym bez Boga”. Umiera pod koniec epidemii.
Powiedz: Rieux poświęca się z obowiązku, Tarrou — z potrzeby moralnej czystości.
-
1:30
Krok III: Argument 2 i kontekst
Rambert i Grand. Kontekst: Marek Edelman.
Dziennikarz Rambert chce uciec z miasta do ukochanej, ale w końcu zostaje, bo wstydziłby się być szczęśliwy sam. Skromny urzędnik Grand prowadzi statystyki oddziałów. Kontekst: Marek Edelman w „Zdążyć przed Panem Bogiem” — najpierw ratuje ludzi w getcie, potem jako kardiolog.
Powiedz: Rambert i Edelman pokazują, że poświęcenie zaczyna się od decyzji, by nie uciekać od cudzego cierpienia.
-
0:30
Krok IV: Wniosek
Poświęcenie rodzi się z solidarności — z poczucia, że cudze cierpienie jest także naszą sprawą.
Wniosek o ponadczasowości: pandemia COVID-19 przypomniała, że Camus pisał o nas.
Powiedz: „Dżuma” uczy, że ludzi skłania do poświęceń prosta myśl: nie można zostawić innych samych.
Konteksty do wyboru
Hanna Krall, „Zdążyć przed Panem Bogiem”
Edelman ratuje ludzi w getcie, a po wojnie pacjentów — walka o każde życie.
Pandemia COVID-19
Lekarze i ratownicy pracujący ponad siły — współczesne „oddziały sanitarne”.
Fiodor Dostojewski, „Zbrodnia i kara”
Sonia poświęca się dla rodziny i dla Raskolnikowa z miłości.
Typowe błędy
- Mówisz, że Rambert jest lekarzem — jest dziennikarzem.
- Twierdzisz, że oddziały sanitarne założył Rieux — założył je Tarrou.
- Wymieniasz bohaterów bez nazwania ich motywów, a pytanie dotyczy właśnie motywów.
Gdy komisja dopyta
- Co znaczy „święty bez Boga”?
- Człowiek, który czyni dobro bez wiary w nagrodę i bez religijnego uzasadnienia — tak chciałby żyć Tarrou.
- Czy Rieux uważa się za bohatera?
- Nie — twierdzi, że robi tylko to, co do niego należy; bohaterstwo to dla niego uczciwość.
Inne lektury z listy, które tu pasują
Zdążyć przed Panem Bogiem · Zbrodnia i kara · Mitologia — przydadzą się jako kontekst. Zobacz mapę lektur.
Dżuma przyda się też do
- 63 · Człowiek wobec cierpienia i śmierci.
- 64 · Czy możliwa jest przyjaźń w sytuacjach skrajnych?
- 65 · Jakie postawy przyjmuje człowiek wobec zła?
Dżuma – 4 opracowania
Karty-ściągi i wypowiedzi wzorcowe w PDF, od autorów Nie każ mu liczyć! Cena: 8,90 zł.
Zobacz w sklepieFiszki: 76 pytań jawnych
Z przodu pytanie, z tyłu teza, słowa-klucze, kontekst i pułapka. PDF do druku dwustronnego. Cena: 14,90 zł.
Zobacz fiszki