Człowiek wobec cierpienia i śmierci
Człowiek wobec cierpienia i śmierci. Omów zagadnienie na podstawie Dżumy Alberta Camusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Najczęściej wybierane · matura 2027 i 2028
Komplet: wszystkie 76 pytań jawnych w jednym PDF
Do każdego pytania karta-ściąga i wypowiedź wzorcowa, plus plan powtórek. Od autorów Nie każ mu liczyć!
54,60 zł 39,90 zł −27%
Osobno 4 pakiety epok kosztują 54,60 zł — w komplecie oszczędzasz 14,70 zł.
Zdajesz w 2029 r. lub później? Komplet 2029–2031 (78 pytań) — 39,90 zł
Plan wypowiedzi w 4 krokach
Na to zadanie masz około 5 minut mówienia. Resztę czasu zostaw na zadanie niejawne.
-
0:30
Krok I: Teza
„Dżuma” pokazuje, że wobec cierpienia i śmierci człowiek ma wybór: buntować się, szukać sensu w wierze albo uciekać — a Camus stawia na solidarny bunt.
Teza z trzema postawami i wskazaniem, którą wybiera autor.
Powiedz: Camus nie tłumaczy cierpienia — pokazuje, jak się wobec niego zachować.
-
2:00
Krok II: Argument 1 · lektura obowiązkowa
Śmierć syna sędziego Othona.
Chłopiec umiera w długiej agonii, mimo podanej mu nowej surowicy. Patrzą na to Rieux, Tarrou i ojciec Paneloux. Rieux mówi potem, że do śmierci nie pokocha świata, w którym dzieci są torturowane.
Powiedz: Śmierć niewinnego dziecka to moment, w którym wszyscy bohaterowie muszą zmierzyć się z pytaniem o sens cierpienia.
-
1:30
Krok III: Argument 2 i kontekst
Dwa kazania Paneloux. Kontekst: Księga Hioba.
W pierwszym kazaniu jezuita Paneloux mówi, że dżuma jest karą za grzechy. Po śmierci dziecka głosi drugie: trzeba albo wszystko przyjąć, albo wszystko odrzucić — i wybiera wiarę. Kontekst: Hiob odrzuca tłumaczenie przyjaciół, że cierpi za grzechy, ale nie odrzuca Boga.
Powiedz: Paneloux przechodzi drogę od przyjaciół Hioba do samego Hioba — od wyjaśniania do pokory.
-
0:30
Krok IV: Wniosek
Wobec cierpienia i śmierci najważniejsze jest, by nie zostawić drugiego człowieka samego.
Wniosek: Camus nie daje metafizycznej odpowiedzi, tylko etyczną.
Powiedz: „Dżuma” uczy, że na śmierć nie mamy wpływu, ale na to, czy będziemy przy cierpiących — tak.
Konteksty do wyboru
Biblia, Księga Hioba
Sprawiedliwy, który cierpi bez winy i odrzuca łatwe wyjaśnienia.
Jan Kochanowski, „Treny”
Ojciec po śmierci córki przechodzi kryzys wiary i szuka pocieszenia.
Albert Camus, „Mit Syzyfa”
Absurd świata i bunt jako odpowiedź człowieka.
Typowe błędy
- Mieszasz poglądy: Rieux nie jest wierzący, a Paneloux jest jezuitą.
- Mówisz, że syn Othona umarł, bo nie dostał surowicy — umarł mimo niej.
- Pomijasz śmierć Tarrou pod koniec epidemii.
Gdy komisja dopyta
- Czy epidemia kończy się happy endem?
- Nie do końca: Rieux wie, że bakcyl dżumy nigdy nie umiera i może wrócić.
- Czego Rieux dowiaduje się na końcu?
- Że jego żona zmarła w sanatorium poza miastem — osobiste cierpienie dopada go po zwycięstwie.
Inne lektury z listy, które tu pasują
Biblia · Lament świętokrzyski · Zdążyć przed Panem Bogiem — przydadzą się jako kontekst. Zobacz mapę lektur.
Dżuma przyda się też do
- 62 · Co skłania człowieka do poświęceń?
- 64 · Czy możliwa jest przyjaźń w sytuacjach skrajnych?
- 65 · Jakie postawy przyjmuje człowiek wobec zła?
Dżuma – 4 opracowania
Karty-ściągi i wypowiedzi wzorcowe w PDF, od autorów Nie każ mu liczyć! Cena: 8,90 zł.
Zobacz w sklepieFiszki: 76 pytań jawnych
Z przodu pytanie, z tyłu teza, słowa-klucze, kontekst i pułapka. PDF do druku dwustronnego. Cena: 14,90 zł.
Zobacz fiszki