Młodość jako czas kształtowania własnej tożsamości
Młodość jako czas kształtowania własnej tożsamości. Omów zagadnienie na podstawie Przedwiośnia Stefana Żeromskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Najczęściej wybierane · matura 2027 i 2028
Komplet: wszystkie 76 pytań jawnych w jednym PDF
Do każdego pytania karta-ściąga i wypowiedź wzorcowa, plus plan powtórek. Od autorów Nie każ mu liczyć!
54,60 zł 39,90 zł −27%
Osobno 4 pakiety epok kosztują 54,60 zł — w komplecie oszczędzasz 14,70 zł.
Zdajesz w 2029 r. lub później? Komplet 2029–2031 (78 pytań) — 39,90 zł
Plan wypowiedzi w 4 krokach
Na to zadanie masz około 5 minut mówienia. Resztę czasu zostaw na zadanie niejawne.
-
0:30
Krok I: Teza
Młodość Cezarego to czas szukania siebie przez kolejne fascynacje, bunty i rozczarowania.
Teza: tożsamość nie jest dana, tylko budowana — a Cezary zmienia się po każdym doświadczeniu.
Powiedz: „Przedwiośnie” pokazuje młodego człowieka, który dopiero musi odkryć, kim jest i gdzie jest jego miejsce.
-
2:00
Krok II: Argument 1 · lektura obowiązkowa
Baku i odkrycie Polski.
Cezary jako nastolatek buntuje się przeciw szkole i matce i zachwyca rewolucją. Nie czuje się Polakiem — Polska jest dla niego obcym krajem z opowieści rodziców. Dopiero ojciec i jego opowieść o szklanych domach budzą w nim ciekawość ojczyzny.
Powiedz: Cezary przyjeżdża do Polski jako obcy — jego polskość dopiero się rodzi.
-
1:30
Krok III: Argument 2 i kontekst
Nawłoć, Warszawa i wybór. Kontekst: „Ferdydurke”.
W Nawłoci Cezary przeżywa romanse i poznaje życie dworu, w Warszawie słucha sporu Gajowca z komunistami. W finale idzie na czele manifestacji — to pierwszy samodzielny wybór. Kontekst: Józio w „Ferdydurke” też szuka siebie, ale wciąż wpada w formy narzucane przez innych.
Powiedz: Józio ucieka od cudzych form, Cezary — od cudzych ideologii; obaj szukają własnej twarzy.
-
0:30
Krok IV: Wniosek
Młodość to czas prób, bez których nie ma dojrzałej tożsamości.
Wniosek o wartości błędów: zmiana poglądów to nie słabość, tylko etap dojrzewania.
Powiedz: Żeromski pokazuje, że tożsamość wykuwa się w zderzeniu z rzeczywistością, nie w gotowych hasłach.
Konteksty do wyboru
Witold Gombrowicz, „Ferdydurke”
Józio walczy z „gębą” i „pupą” — formami, które narzucają mu inni.
Sławomir Mrożek, „Tango”
Artur szuka wartości w świecie, gdzie wszystko jest dozwolone — bunt młodości odwrócony.
Psychologia rozwoju, Erik Erikson
Okres dorastania jako czas kryzysu tożsamości i poszukiwania roli.
Typowe błędy
- Mówisz, że Cezary od dziecka czuł się Polakiem — dopiero odkrywa polskość.
- Pomijasz romanse z Nawłoci (Laura, Wanda, Karolina), które też go kształtują.
- Mylisz Lulka (komunista, kolega ze studiów) z Hipolitem (przyjaciel z wojska, Nawłoć).
Gdy komisja dopyta
- Kto najbardziej wpływa na Cezarego?
- Ojciec — to jego opowieść sprowadza Cezarego do Polski; potem Gajowiec i Lulek.
- Czy finał świadczy o dojrzałości?
- Częściowo: Cezary pierwszy raz działa sam, ale nie wiemy, czy wybrał słusznie.
Inne lektury z listy, które tu pasują
Ferdydurke · Tango · Dziady cz. III — przydadzą się jako kontekst. Zobacz mapę lektur.
Przedwiośnie przyda się też do
- 48 · Jakie znaczenie ma tytuł dla odczytania sensu utworu?
- 49 · Wojna i rewolucja jako źródła doświadczeń człowieka.
- 50 · Różne wizje odbudowy Polski po odzyskaniu niepodległości.
- 52 · Rola autorytetu w życiu człowieka.
Przedwiośnie – 6 opracowań
Karty-ściągi i wypowiedzi wzorcowe w PDF, od autorów Nie każ mu liczyć! Cena: 11,90 zł.
Zobacz w sklepieFiszki: 76 pytań jawnych
Z przodu pytanie, z tyłu teza, słowa-klucze, kontekst i pułapka. PDF do druku dwustronnego. Cena: 14,90 zł.
Zobacz fiszki